Filosofie - Groep 1

Wat is filosofie?

Het woord filosofie komt uit het Grieks en betekent ‘liefde voor wijsheid’. Het is de wetenschap die zich bezighoudt met het wezen van alle dingen en het leven. Filosofie draait om het streven naar kennis en wijsheid over de wereld waarin wij leven. Hierbij worden filosofische vragen gesteld en wordt er onderzoek gedaan naar een antwoord. De vraag ‘wat is filosofie?’ is al een filosofische vraag, omdat de definitie van filosofie voor veel filosofen kan verschillen.

Filosoferen

Er zijn allerlei vragen waarmee de filosofie zich bezighoudt. Filosofische vragen als ‘Wat maakt ons mens?’, ‘Mag je zeggen wat je vindt?’, ‘Wat is een goede relatie?’ of ‘Is er een vrije wil?’ zetten je aan het denken en nodigen uit tot een discussie. Er bestaat niet één goed antwoord, maar je kunt hier wel over nadenken en proberen een zo goed mogelijk antwoord te geven. Je bent dan aan het filosoferen. Tijdens de les filosofie is filosoferen erg belangrijk. Samen nadenken op een leuke en constructieve manier over filosofische vragen die leerlingen belangrijk vinden in het leven. Filosoferen gaat verder dan simpelweg over iets nadenken. Een filosoof denkt na over de werkelijke betekenis van deze vragen en bestudeert op een kritische manier de verschillende antwoorden die er ooit gegeven zijn. Het is onderzoeken, uitspraken bevragen, denkfouten ontdekken, mogelijkheden in kaart brengen, argumenteren, logisch denken maar vooral ook vrij denken. Vrij denken betekent dat je ideeën mag onderzoeken zonder rekening te hoeven houden met de regels van je opvoeding, de wetten van een land, of de kaders van de wetenschap. Filosoferen is ook goed doorvragen. Hierdoor worden leerlingen uitgedaagd om hun eigen standpunt te onderzoeken en ontwikkelen ze denkvaardigheden.

Filosofie in het onderwijs

Filosofie is vaak onderdeel van het levensbeschouwelijk onderwijs. Bij dit vak leren leerlingen om op een goed manier na te denken over belangrijke onderwerpen. Religie is hier een groot onderdeel van, maar ook filosofie valt hieronder. Levensbeschouwing is de visie op het leven. Het is de zoektocht naar wat het leven betekent en de waarde die wordt gehecht aan het leven. Kritisch denken en logisch redeneren staat hierbij centraal. Leerlingen leren hierdoor precies te zeggen wat ze denken en waarom ze dit denken. Ook leren ze goede en slechte argumenten van elkaar te onderscheiden. Ze ontdekken dat verschillende mensen verschillende gedachtes kunnen hebben over hetzelfde onderwerp. Op Educatheek.nl vind je inspirerende boeken en spelletjes die handvatten bieden voor de lessen filosofie in de klas. Gebruik bijvoorbeeld de praatplaatjes met aansprekende en grappige plaatjes als hulpmiddel om filosofische vragen onderzoeken.