“Een leven lang leren voor iedereen. Dát is onze droom!”

portret

Educatheek bestaat tien jaar. Een interview met eigenaren Jeroen & Nathalie.

Van een studentenbedrijfje groeide Educatheek uit tot de grootste online leermiddelenwinkel in Nederland en België. Jeroen en Nathalie: “Wij denken dat onze enorme verzameling aan leermiddelen is ontstaan door een voortdurende zoektocht naar oplossingen voor de meest uiteenlopende leerbehoeften.” De eigenaren willen deze zoektocht de komende jaren voortzetten.

Voor Jeroen Houwen en Nathalie van Dijk is het ‘hebben’ van het grootste assortiment niet het einddoel. De eigenaren bouwen voortdurend aan een assortiment waarmee ze alle leergierigen van 0 tot 99 kunnen voorzien in hun behoefte aan leermiddelen. Hierbij kun je denken aan programmeren voor kleuters, Engels voor groep 4, bijspijkeren van tafels voor thuis, studieboeken voor studenten, opvoedboeken voor ouders, e-books voor ouderen en noem maar op. Nathalie: “Klanten die bellen, zetten altijd iets in beweging. Een klant heeft een specifieke leerbehoefte en om daarin te kunnen voorzien, ga je weer op zoek naar nieuwe leermiddelen.”

VERLOREN IDEEËN

De zoektocht naar nieuwe leermiddelen begint voor Jeroen en Nathalie in 2004. Beiden student aan de lerarenopleiding aardrijkskunde, beiden geïntrigreerd door het onnodige verlies aan lesmaterialen. Jeroen: “Vaak kreeg je de opdracht om van de lesstof een lesbrief te maken. Een soort plan waarin staat hoe je de lesstof toegankelijk maakt voor leerlingen. Als de lesbrief een cijfer had gekregen, ging het de prullenbak in. Jammer, als je bedenkt dat er zoveel ideeën om lessen aansprekend te maken verloren gaan.”

Om het verlies aan ideeën tegen te gaan, richt het stel Student4Teacher op. Een initiatief waarbij docenten hun lessen verrijken met het lesmateriaal van studenten. Daarnaast krijgen studenten op hun beurt weer feedback uit het onderwijsveld. Nathalie: “Ik deelde de flyers uit en enthousiasmeerde medestudenten voor ons project. Jeroen maakte de website waarop studenten hun materiaal konden uploaden en docenten het materiaal konden downloaden.”

Een prachtig en nobel idee, maar daar blijft het bij. Student4Teacher mislukt. Jeroen: “De voornaamste reden hiervoor was – denk ik – de kloof tussen de lerarenopleiding en de onderwijspraktijk. Nadat je de lerarenopleiding had afgerond, maakte je pas écht kennis met de onderwijspraktijk. We liepen bijvoorbeeld nauwelijks stage op scholen. Hierdoor waren onze lesmaterialen leuk bedacht, maar volledig ongeschikt voor in de klas.”

Ondertussen blijven Jeroen en Nathalie zoeken naar ideeën om lessen aansprekend te maken. Nathalie: “Die zoektocht werd extra geprikkeld tijdens onze eindstage. Neem bijvoorbeeld een wereldbol. Een hulpmiddel dat een aardrijkskundeles enorm kan verrijken. Toch was het op school zoeken voordat je er een vond. Een collega had er dan wel een, maar mét een barst erin. Een nieuwe kopen, was volgens de collega ‘moeilijk, moeilijk’. Dan dacht ik: ‘Je kunt het toch gewoon via internet bestellen?’.”

EDUCATHEEK.NL

Bestellen via internet blijkt tegen te vallen. De leermiddelen zijn wel op het internet te vinden, maar het is niet gemakkelijk om ze te bestellen. Nathalie: “Op het internet ontbrak het aan een verzamelplek. Er was niet één website waarop je als docent alle materialen tegelijkertijd kon bekijken.” Jeroen vult aan: “Dat bracht ons op het idee om die online verzamelplek zelf te creëren. Op de website www.educatheek.nl brachten we leermiddelen van diverse uitgeverijen samen.”

Jeroen vervolgt: “Om een eigen website te kunnen beheren, moet je gebruik maken van een datacenter. Veel te duur voor een student, maar ik had het enorme geluk dat mijn studentenflat beschikte over een snelle glasvezelkabel. Hierdoor kon ik een eigen server laten draaien op een oude computer. Om 06:00 ‘s ochtends vloog mijn pc aan en ging de website de lucht in. Midden in de nacht ging de pc weer uit en kon ik eindelijk slapen. Hij maakte namelijk een enorme herrie.”

EEN POSTZAK VOL

Op de eerste versie van educatheek.nl kunnen biologie-, aardrijkskunde- en geschiedenisleraren terecht voor leermiddelen. Jeroen: “Mijn studentenkamer lag vaak vol met de DVD-serie ‘Ooggetuigen’ en de film ‘The Wave’. Gejuich als we weer een volle postzak bij elkaar hadden verzameld. Die we vervolgens samen op de fiets naar een postkantoor in Utrecht-Overvecht brachten.”

Nog steeds benaderen klanten Educatheek met de vraag of de Amerikaanse dramafilm ‘The Wave’ te koop is. Jeroen: “Educatheek was de enige die deze film verkocht. Ook van ‘Animal Farm’ hadden we een exclusieve voorraad. Die voorraad was een beloning voor de tip die ik aan Universal Studios had gegeven. Ik had ze getipt dat docenten de film wilden gebruiken voor hun lessen. Universal Studios heeft toen de film in de Nederlandse markt weggezet en ons als dank voor de tip een exclusieve voorraad gegeven. Daar ben ik nog steeds wel een beetje trots op!”.

Met Educatheek stuiten Jeroen en Nathalie ook op kritiek van docenten. Niet iedereen staat te springen om lessen te verrijken met leermiddelen. Nathalie: “Er zijn meerdere redenen te noemen om tegen het gebruik van leermiddelen te zijn: verstoring van de les, vasthouden aan jarenlange gewoonten, geen geld en ga zo maar door. De meest genoemde reden is de hoge werkdruk. Docenten hebben geen tijd om de lesinhoud steeds weer op een andere manier te presenteren.¨ Jeroen: “Wij waren als docent ook megadruk. Toch vind ik dat je verantwoordelijk bent om je lessen op zo’n manier vorm te geven dat leerlingen geboeid luisteren en met de lesstof aan de slag gaan.”

Ondanks deze kritiek, zetten de eigenaren door. Ze geloven dat er een gat in de markt is voor hun onderneming. Nathalie: “De kritiek belemmerde ons niet, maar gaf juist energie om door te zetten. Ik kreeg steeds meer het idee dat het wel iets kon worden met Educatheek. Dat leidde ertoe dat ik ervoor koos om voor ons bedrijf te gaan en te stoppen met lesgeven.”

KENNISMAKELAAR

Als Nathalie de overstap maakt, werkt Educatheek met diverse educatieve uitgeverijen samen. De uitgeverijen leveren leermiddelen aan het bedrijf voor de vakken aardrijkskunde, geschiedenis en biologie. Al snel valt het besluit om het assortiment te verbreden. Nathalie: “De uitgeverijen ontwikkelden materialen voor het voortgezet onderwijs, maar hun focus lag duidelijk bij het primair onderwijs. Hierdoor werden de leermiddelen voor het vo weinig vernieuwd en breidde het aanbod nauwelijks uit. Daarnaast bleken vooral docenten uit het primair onderwijs bestellingen bij Educatheek te plaatsen.”

Het uitbreiden van het assortiment is nu aan de orde van de dag. Op dit moment telt het assortiment van Educatheek ruim 150.000 leermiddelen. Jeroen: “Het belangrijkste is dat een docent of ouder uit dat enorme aanbod het juiste product weet te vinden voor het kind of voor in de klas. Voortdurend sleutelen we aan de website om de vindbaarheid van leermiddelen te verbeteren. Laatst hebben we ervoor gezorgd dat onze klanten kunnen zoeken op ‘leerbehoefte’. Als je bijvoorbeeld zoekt op ‘rekenen’, kun je vervolgens de leerbehoefte ‘bijspijkeren’ selecteren. Het zoeksysteem spoort dan alle rekenproducten op die zich concentreren op het bijspijkeren van rekenstof.”

Als het de klant niet lukt om het juiste product te vinden, dan wordt onze rol spannend”, vertelt Jeroen. Jeroen: “Ik wil niet dat Educatheek op een standaard schoolleverancier gaat lijken. Die gaat langs scholen en bepaalt wat een school nodig heeft. Mist er iets in de kieskast? Hup, op de lijst van aan te schaffen producten… Deze werkwijze is een luxe voor de megadrukke docenten, maar het gevaar is dat de verkoper kiest voor producten die het meest voor de hand liggen of die de meeste marge hebben. En die sturing wil ik graag voorkomen.”

PRECIES WAT IK ZOCHT

Bij Educatheek komt kwaliteit vanzelf naar boven, dankzij beoordelingen van klanten. Twee weken nadat de klant een bestelling heeft geplaatst, ontvangt hij een e-mail met de vraag om de producten uit zijn bestelling te beoordelen. Iedere beoordeling komt bij het desbetreffende product te staan. Door de reviews van gebruikers te lezen, kunnen websitebezoekers advies inwinnen. Nathalie: “Op die manier zoeken we samen – Educatheek en klanten – naar de voor- én nadelen van leermiddelen.”

Dit beoordelingssysteem helpt Educatheek ook om met veel kleine leveranciers in zee te gaan. Nathalie: “We krijgen vaak berichtjes van onderwijsprofessionals of ouders met de vraag of we hun product willen uitgeven. Dit kunnen we niet doen, omdat we geen uitgeverij zijn. Wat we wel kunnen bieden – en dat doen we heel graag – is een platform. Zij ontwikkelen zelf hun product en wij plaatsen het op onze website. Samen met klanten geven we vervolgens feedback op het product. Dan is het mooiste bericht: ‘Nergens te vinden, eindelijk gemaakt. Precies wat ik zocht!’. Leverancier blij, klanten blij, Educatheek blij!¨

EEN LEVEN LANG LEREN

Educatheek, ontstaan vanuit het verlangen om ideeën voor aansprekend onderwijs niet verloren te laten gaan. Uitgegroeid tot dé online verzamelplek van leermiddelen, waarbij ieder leermiddel een hulpmiddel vormt om onderwijs boeiend te maken. Nu dromen de eigenaren verder en willen voor iedereen aansprekend onderwijs. Op naar een leven lang leren voor iedereen.